Sedum album (Çoban kavurgası)

Buradanara Paylaşımları

Sedum albümü, beyaz stonecrop, Crassulaceae familyasındaki Sedum cinsinin çiçekli bir bitkisidir. Dünyanın kuzey ılıman bölgelerinde bulunur, genellikle yarıklarda veya serbest akan kayalık topraklarda yetişir. Uzun gün bitkisi olarak yılın büyük bir bölümünde vejetatif olarak büyür ve yaz aylarında çiçek açar. Süs bitkisi değeri nedeniyle günümüzde dünyanın ılıman bölgelerinde doğallaşma eğilimindedir.

Fotoğraf: Fazlı Yurtsever

Yılın büyük bölümü gövde kısa, yarı yere serili ve yoğun yapraklıdır. Kısır sürgünler daima mevcuttur. Çiçeklenme zamanı gövde uzar ve dikleşir, genelde dallı ve pembemsi-beyaz olur. Yapraklar almaşlı dizilişli, etli, neredeyse silindirik, küt ve yuvarlak uçludur. Kuraklık zamanı pembeye bürünür. Yıldız şekilli çiçekler yoğun kümeler oluşturur. Çanak tabanda kaynaşık etli beş çanak yaprağa sahiptir, taçta beş taç yaprak ve ercik görülür. Tohumlar ağustos ve eylül arası olgunlaşır. Çiçekler erseliktir. Popüler bir süs bitkisidir. Uygun koşullar altında hızla yayılır ve bu özelliği nedeniyle güçlü bir yer örtücüdür. Donlara ve kuraklığa dayanıklıdır. Güneşli ya da yarı gölgeli bölgeleri tercih eder.

Duvarlar ve taşlık bölgelerde gözlemlenen bitki dilimizde Çoban kavurgası adı ile bilinmektedir.

200 ila 1600 metreye kadar olan rakımlarda gözlemlenebilen bitki Haziran ve eylül ayları arasında çiçek açar.

Cins adı Latince oturan anlamına gelir. İlk defa Plinius tarafından kullanılmıştır, bitkinin taşların üzerine oturmasına işaret eder. Türkçe yaygın adı olan damkoruğu, Sempervivum cinsine bağlı türlerin evleri yıldırımlardan koruyacağına dair inanış nedeniyle çatılara dikilmesine işaret eder. Tür adı Latince beyaz anlamına gelir. Türün çiçek rengine işaret eder. İkili adlandırmadan önceki adı “Sedum minus teretifolium album”dur.

Yapraklar çiğ ya da pişirilerek tüketilebilir. Bunlardan turşu da yapılır ve ayrıca yapraklar salatalara eklenir.

Yaprak ve gövdeleri iltihap ve ağrılı hemoroit tedavisi için tavsiye edilir.

Araç çubuğuna atla